Riskli yapıların güvenli, modern ve afetlere dayanıklı yapılara dönüştürülmesini desteklemek amacıyla hayata geçirilen İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi, hak sahiplerine uygun koşullarda finansman imkânı sunuyor.
Proje kapsamında, belirlenen şartları sağlayan başvuru sahipleri 3.000.000 TL‘ye kadar kredi desteğinden yararlanabiliyor. Kredi desteği ile ilgili merak edilenleri açıklayan kapsamlı bir içerik rehberi hazırladık.
Kredi Desteğinin Özellikleri
Projede sunulan finansman desteğinin temel koşulları şu şekildedir:
Maksimum kredi tutarı: 3.000.000 TL
Aylık faiz oranı: %0,69
Vade: 180 ay
İlk 12 ay geri ödeme istenmiyor.
Yukarıdaki koşullara ek olarak, aşağıdaki kategorilerin her biri için ek %0,25 oranında faiz indirimi uygulanacağı belirtilmiştir;
1.Kategori
T.C. sınırları dahilinde kendisi ve hane halkı bireyleri üzerinde Riskli yapıdaki bağımsız bölüm haricinde tapuda kayıtlı başkaca konut bulunmayan malikler
2. Kategori
Orta ve düşük gelirli bireyler (hane geliri belirli bir eşiğin altında olanlar)
3. Kategori
Şehit aileleri harp ve vazife malulleri ile dul ve yetimleri, emekliler, en az %40 oranında engelli vatandaşlar
4. Kategori
A sınıfı Enerji Kimlik Belgesi sahibi binalar için yıllık %0.50
B sınıfı Enerji Kimlik Belgesi sahibi binalar için yıllık %0.25
Kimler Başvurabilir?
Projeye başvurabilmek için aşağıdaki temel şartların sağlanması gerekmektedir.
- Gerçek kişi olma şartı
Başvuru yalnızca gerçek kişiler tarafından yapılabilmektedir.
- Gelir yeterliliği
Kredi değerlendirmesinde hane gelirinin, aylık kredi taksidinin en az %70’ini karşılayabilecek düzeyde olması beklenmektedir. Bu tutar 2026 yılı için yaklaşık 43.000 TL dolayındadır. Bu tutar ikameti ilgili taşınmazda yer alan tüm bireylerin belgelenmiş gelirlerinin karşılığını ifade etmektedir.
- Tapu durumu
Başvuru yapılacak taşınmazın tapusunda;
ipotek,
haciz,
satışa engel teşkil eden şerhler
bulunmamalıdır.
- Uzman desteği
Başvuru süreci boyunca hak sahiplerine hukuki ve teknik konularda uzman desteği sağlanmaktadır.
Müteahhide Ödemeler Nasıl Yapılıyor?
Proje kapsamında kredi tutarı doğrudan tek seferde ödenmemektedir.
Ödemeler, inşaatın ilerleme seviyesine göre belirlenen aşamalarda gerçekleştirilmektedir.
- Ödeme (%15)
Kazı ve temel üstü kotuna kadar olan imalatların tamamlanması.
- Ödeme (%20)
Taşıyıcı sistem imalatının yaklaşık %40’ının tamamlanması.
- Ödeme (%20)
Taşıyıcı sistemin kalan kısmının tamamlanarak kaba inşaat aşamasına gelinmesi.
- Ödeme (%15)
Yapının sıvaya hazır hale getirilmesi.
- Ödeme (%15)
Mekanik ve elektrik tesisatı ile ince işlerin tamamlanması.
- Son Ödeme (%15)
İskân alınması ve iş bitirme tutanağının ilgili idare tarafından imzalanması.
Bu sistem sayesinde kredi ödemeleri inşaatın ilerleme durumuna göre kontrollü şekilde gerçekleştirilmektedir.
İnşaat sürecinde inşaata atanan müşavirlik firması tarafından hak edişler onaylanmakta ayrıca inşaatın kalite ve ilerleyişi yapı denetime ek olarak denetlenmektedir.
Başvuru Süreci Nasıl Başlıyor?
Kredi desteğinden faydalanmak için başvurular 2 farklı aşamada alınabiliyor. Bu iki aşama TİP-1 ve TİP-3 olarak ifade ediliyor.
TİP-1 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında riskli yapı olarak tespit edilen ve henüz yıkılmamış yapıları ifade ediyor. Tip-1 Proje ön başvuru aşaması yıkım ruhsatı bülten numarası ve riskli yapı kimlik numarası girilerek başlatılıyor.
TİP-3 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında riskli yapı olarak tespit edilip yıkılmış ya da afet sebebiyle yıkılmış binaları ifade ediyor. Tip-3 Proje başvuru aşaması yapım ruhsatı bülten numarası ve riskli yapı kimlik numarası girilerek başlatılıyor.
Başvuru Süreci
TİP-1 olarak ifade edilen başvuru türünde binadaki hisse sahiplerinden en az 1 kişi ARAAD sistemi üzerinden kendi e- devlet girişi ile başvurunun ilk adımını gerçekleştiriyor. 1. Aşama ön başvurunun binanın yıkılmadan önce yapılması bekleniyor. Yıkım ruhsatının çıkmış ve binanın yıkılmamış olması gerekiyor. Başvuru bu adımda yapılamaz ise hak kaybolmuyor fakat bu kez başvuru için yapım ruhsatının çıkmış olmasının beklenmesi gerekiyor. Her ne kadar yıkım sonrası da başvuru yapılabilecekse de başvuru sürecinin daha hızlı değerlendirilebilmesi için bu aşamada ön başvuru yapılması işlemlerin hızlı ilerlemesi açından tavsiye ediliyor.
Başvurunun 2. aşaması binanın yapım ruhsatının çıkmasının ardından müteahhit tarafından yapılıyor. Buradaki kritik detay; ruhsata istinaden kat irtifa başvurunun hemen yapılıyor olması. Kat irtifakı kurulması süreci yaklaşık 1-1,5 ay kadar sürdüğünden bu sürede inşaata başlangıç yapılamıyor. Mevcut durumda krediden yararlanılması için inşaatın henüz başlamamış ve kat irtifakının kurulmuş olması isteniyor.
ÖNEMLİ NOT: Yıkımı tamamlanıp grobetonu atılmış inşaatlardaki hak sahipleri bu aşamadan sonra kredi sistemine dahil olamıyor. Krediden yararlanmak için grobeton atılmadan önce kat irtifakı kurulmuş ve kredi onay sürecinin tamamlanmış olması gerekiyor.
Başvuru Sürecinde Müteahhit Tarafından Hazırlanması Gereken Belgeler
Başvurular ARAAD sistemi üzerinden gerçekleştirilmektedir. Müteahhit firma tarafından sisteme çeşitli teknik ve idari belgelerin yüklenmesi gerekmektedir.
Çevresel ve Sosyal Yıkım Süreci İçin İstenen Belgeler
- Çevresel ve Sosyal Yönetim Planı Kontrol Listesi
- Enerji Kimlik Belgesi
- Hafriyat Toprağı ve İnşaat Yıkıntı Atıkları Belgesi
- Sağlık ve Güvenlik Planı
- Asbest Envanter Raporu
Teknik Yıkım Süreci İçin İstenen Belgeler
- Şantiye şefi / fenni mesul sözleşmesi
- Yıkım sözleşmesi
- Elektrik kesme belgesi
- Doğalgaz kesme belgesi
- Su kesme belgesi
- Bina yıkım planı
- Yıkım ruhsatı
yer almaktadır.
Ayrıca yıkım müteahhidine ait;
- İmza beyannamesi
- Ticaret Odası kayıt belgesi
- Faaliyet belgesi
- Ticaret Sicil Gazetesi
- Vergi levhası
- KEP adresi
gibi kurumsal evrakların da sisteme yüklenmesi gerekmektedir.
Yapım Aşamasında İstenen Belgeler
İnşaat sürecinde de çeşitli teknik belgeler talep edilmektedir.
- İnşaat sözleşmesi
- Yapı müteahhit taahhütnamesi
- Müteahhitlik sınıf belgesi
- Yapım ruhsatı
- İnşaat All Risk Sigortası
- Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi
- İnşaat alanına ait güncel fotoğraflar
G ve üzeri müteahhitlik grupları için ayrıca banka referans mektupları istenebilmektedir.
Bunun yanında yapım müteahhidine ait;
- İmza beyannamesi
- Ticaret Odası kayıt belgesi
- Faaliyet belgesi
- Ticaret Sicil Gazetesi
- Vergi levhası
- KEP adresi
- Vergi borcu yoktur belgesi
- SGK borcu yoktur belgesi
başvuru dosyasında yer almalıdır.
Başvuru Sürecinde Profesyonel Destek Neden Önemli?
Proje kapsamında hem teknik hem de idari açıdan kapsamlı bir evrak süreci bulunmaktadır. Belgelerin eksiksiz hazırlanması, sistem yüklemelerinin doğru yapılması ve inşaatın belirlenen kriterlere uygun ilerlemesi sürecin sağlıklı yürütülmesi açısından önem taşımaktadır.
Bu nedenle hak sahiplerinin ve yüklenici firmaların proje şartlarına hâkim uzman ekiplerle hareket etmesi, başvuru ve uygulama süreçlerinin daha düzenli ilerlemesine katkı sağlamaktadır.
SIKÇA SORULAN SORULAR
Alınacak kredi için yaş sınırı, kredi notu vb. kriterlere bakılıyor mu?
Hayır. Alınacak kredi için kredi notuna bakılmıyor ve yaş sınırı bulunmuyor. Fakat ilgili bağımsız bölüm üzerinde herhangi bir ipotek şerh olmaması gerekiyor. Ek olarak ilgili bağımsız bölümde ikamet edenlerin toplam gelirinin kredi ödeme tutarının en az %70 ini karşılayabiliyor olması beklenmektedir. Bu da 15 yıl seçeneğinde aylık en az 43.000 TL kazancın belgelenebiliyor olması anlamına gelmektedir.
Ticari(dükkan) ve daireler için destek tutarı aynı mı?
Evet. Binadaki ticari ve konutlar için destek tutarları ve oranları aynı.
Aylık ödemeler ne kadar?
3.000.000 TL kredi kullanılması durumunda 180 ay seçeneğinde mevcut durumda 5.200.000 TL geri ödeme ve aylık geri ödemeler ortalama yaklaşık 30.000 TL civarında hesaplanıyor. Fakat bağımsız bölüm sahipleri isterlerse daha az tutarda kredi kullanabiliyor veya vade seçeneklerini kendi isteklerine göre daha kısa tutabiliyor yada erken kapama yapabiliyor.
Hem yarısı bizden hem 3 milyon avantajlı oranlı kredi desteğinden yararlanılabilir mi?
Aynı projede hem yarısı bizden hem 3 milyon kredi avantajından yararlanılamıyor. Fakat ayrı projelerde 1 er kez ayrı ayrı yarısı bizden ve 3 milyon kredi desteğinden faydalanılabiliyor.
Hak sahipleri farklı mülkleri için de kredi imkanından yararlanabilir mi?
Mevcut durumda hak sahibi sadece 1 kez kredi desteğinden faydalanabiliyor. Daha önce farklı bir mülkü için yarısı bizden kampanyasından yararlanmışsa yeni proje için bu avantajdan yararlanmasında bir engel bulunmuyor.
Kimler 3 milyon kredi desteğinden faydalanamaz?
İlgili bağımsız bölüm mevcut tapusuda ipotek haciz veya şerh bulunması,
Hane gelirinin taksidin en az %70 ini karşılayamayacak durumda olması,
Tapu sahibinin daha önce kredi desteğinden faydalanmış olması durumunda hak sahipleri kredi desteğinden faydalanamaz.
Kredi alan malik, inşaat sırasında mülkünü devredebilir mi?
Hayır. Kampanyadan yararlanan malik inşaat süresince
